ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ กล่าวว่า ผู้นำอิหร่านได้โทรศัพท์หาเขาเพื่อ "เจรจา" หลังจากที่เขาขู่ซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่าจะเข้าแทรกแซงทางทหารหากเตหะรานสังหารผู้ประท้วง
เป็นเวลาสองสัปดาห์แล้วที่อิหร่านถูกสั่นคลอนด้วยการเคลื่อนไหวประท้วงที่ขยายตัวอย่างต่อเนื่องแม้จะมีการปราบปราม ซึ่งกลุ่มสิทธิมนุษยชนเตือนว่าได้กลายเป็น "การสังหารหมู่"
การประท้วงซึ่งเริ่มต้นจากความโกรธแค้นต่อค่าครองชีพที่สูงขึ้น ได้พัฒนาไปสู่ความท้าทายอย่างร้ายแรงต่อระบบการปกครองแบบรัฐศาสนา ที่ดำรงอยู่ตั้งแต่การปฏิวัติปี 1979
ข้อมูลยังคงรั่วไหลออกมาจากอิหร่านอย่างต่อเนื่อง แม้ว่าจะมีการปิดระบบอินเทอร์เน็ตมาหลายวันแล้ว โดยมีวิดีโอจากกรุงเตหะรานและเมืองอื่นๆ แสดงให้เห็นการชุมนุมประท้วงขนาดใหญ่ในช่วงสามคืนที่ผ่านมา
ขณะที่รายงานเกี่ยวกับจำนวนผู้เสียชีวิตจากการประท้วงที่เพิ่มขึ้น และภาพแสดงให้เห็นศพที่กองอยู่ด้านนอกห้องเก็บศพ ทรัมป์กล่าวว่าเตหะรานแสดงความเต็มใจที่จะเจรจา
"ผู้นำของอิหร่านโทรมา" ทรัมป์กล่าวกับผู้สื่อข่าวบนเครื่องบินแอร์ฟอร์ซวันเมื่อวานนี้ พร้อมเสริมว่า "กำลังมีการจัดเตรียมการประชุม... พวกเขาต้องการเจรจา"
อย่างไรก็ตาม เขากล่าวเสริมว่า "เราอาจต้องดำเนินการก่อนการประชุม"
ศูนย์สิทธิมนุษยชนในอิหร่าน (CHRI) ซึ่งตั้งอยู่ในสหรัฐฯ กล่าวว่าได้รับ "คำบอกเล่าจากพยานและรายงานที่น่าเชื่อถือซึ่งบ่งชี้ว่าผู้ประท้วงหลายร้อยคนถูกสังหารทั่วอิหร่านในช่วงที่มีการปิดระบบอินเทอร์เน็ตในปัจจุบัน"
"การสังหารหมู่กำลังเกิดขึ้น" องค์กรดังกล่าวระบุ
องค์กรพัฒนาเอกชนด้านสิทธิมนุษยชนอิหร่าน (IHR) ซึ่งตั้งอยู่ในนอร์เวย์ กล่าวว่าได้ยืนยันการสังหารผู้ประท้วงอย่างน้อย 192 คน แต่จำนวนผู้เสียชีวิตที่แท้จริงอาจสูงกว่านั้นมาก
“รายงานที่ไม่ได้รับการยืนยันระบุว่า มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อยหลายร้อยคน และตามแหล่งข่าวบางแห่งระบุว่าอาจมากกว่า 2,000 คน” สำนักข่าว IHR กล่าว
IHR ประเมินว่า มีผู้ประท้วงถูกจับกุมมากกว่า 2,600 คน
วิดีโอที่เผยแพร่ในวันอาทิตย์แสดงให้เห็นศพจำนวนมากกองอยู่ด้านนอกห้องเก็บศพทางตอนใต้ของกรุงเตหะราน
ภาพดังกล่าว ซึ่งสำนักข่าว AFP ระบุตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ว่าอยู่ที่คาห์ริซัก แสดงให้เห็นศพที่ห่อด้วยถุงสีดำ โดยมีญาติที่ดูเหมือนจะโศกเศร้ากำลังค้นหาคนที่รัก
เตหะรานเกือบเป็นอัมพาต
ในกรุงเตหะราน นักข่าวของ AFP บรรยายถึงเมืองว่าอยู่ในสภาพเกือบเป็นอัมพาต
ราคาเนื้อสัตว์เพิ่มขึ้นเกือบสองเท่าตั้งแต่เริ่มการประท้วง และร้านค้าหลายแห่งปิดทำการ ร้านค้าที่เปิดต้องปิดประมาณ 4 หรือ 5 โมงเย็น เมื่อกองกำลังรักษาความปลอดภัยเข้าประจำการเป็นจำนวนมาก
ในวันอาทิตย์ มีวิดีโอแสดงภาพการประท้วงบนโซเชียลมีเดียน้อยลง แต่ยังไม่ชัดเจนว่าเป็นผลมาจากการปิดระบบอินเทอร์เน็ตมากน้อยเพียงใด
วิดีโอหนึ่งที่ถูกแชร์อย่างกว้างขวางแสดงให้เห็นผู้ประท้วงรวมตัวกันอีกครั้งในเขตปูนัคของกรุงเตหะราน ตะโกนคำขวัญสนับสนุนระบอบกษัตริย์ที่ถูกโค่นล้ม
การประท้วงเหล่านี้กลายเป็นหนึ่งในความท้าทายที่ใหญ่ที่สุดต่อการปกครองของผู้นำสูงสุด อยาตอลลาห์ อาลี คาเมเนอี วัย 86 ปี เกิดขึ้นหลังจากสงคราม 12 วันของอิสราเอลกับสาธารณรัฐอิสลามในเดือนมิถุนายน ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากสหรัฐอเมริกา
สถานีโทรทัศน์ของรัฐได้ออกอากาศภาพอาคารที่ถูกเผา รวมถึงมัสยิด ตลอดจนขบวนแห่ศพของเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย
แต่หลังจากสามวันของการประท้วงครั้งใหญ่ สื่อของรัฐพยายามอย่างยิ่งที่จะนำเสนอภาพความสงบที่กลับคืนมา โดยออกอากาศภาพการจราจรที่คล่องตัวในวันอาทิตย์ ผู้ว่าการกรุงเตหะราน โมฮัมหมัด-ซาเดห์ โมตาเมเดียน ยืนยันในความเห็นทางโทรทัศน์ว่า "จำนวนการประท้วงกำลังลดลง"
รัฐบาลอิหร่านประกาศไว้อาลัยทั่วประเทศเป็นเวลาสามวันในวันอาทิตย์ เพื่อรำลึกถึง "ผู้พลีชีพ" รวมถึงเจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงที่เสียชีวิต
ประธานาธิบดีมาซูด เปเซชเกียน ยังเรียกร้องให้ชาวอิหร่านเข้าร่วม "การเดินขบวนต่อต้านระดับชาติ" ในวันจันทร์ เพื่อประณามความรุนแรง
เพื่อตอบโต้คำขู่ของทรัมป์ที่ว่าจะเข้าแทรกแซงซ้ำแล้วซ้ำเล่า โมฮัมหมัด บาเกอร์ กาลิบาฟ ประธานรัฐสภาอิหร่านกล่าวว่าอิหร่านจะตอบโต้ โดยเรียกกองกำลังทหารและเรือของสหรัฐฯ ว่าเป็น "เป้าหมายที่ชอบธรรม" ในคำกล่าวที่ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์ของรัฐ
ปาห์ลาวี'ยืนหยัดเคียงข้างประชาชน'
มกฏราชกุมาร เรซา ปาห์ลาวี พระราชโอรสของอดีตชาห์แห่งอิหร่านที่พำนักอยู่ในสหรัฐฯ ซึ่งปรากฏตัวขึ้นในฐานะผู้นำต่อต้านรัฐบาล กล่าวว่าพระองค์พร้อมที่จะกลับประเทศและนำการเปลี่ยนผ่านสู่ประชาธิปไตย
"ผมกำลังวางแผนเรื่องนั้นอยู่แล้ว" าพระองค์กล่าวกับ Fox News ในวันอาทิตย์
ต่อมาพระองค์เรียกร้องให้เจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงและเจ้าหน้าที่รัฐบาลอิหร่านเข้าร่วมกับผู้ประท้วง
พระองค์กล่าวในโพสต์บนโซเชียลมีเดียว่า "พนักงานของสถาบันของรัฐ รวมถึงสมาชิกของกองทัพและกองกำลังรักษาความปลอดภัย มีทางเลือกสองทาง คือ ยืนหยัดเคียงข้างประชาชนและเป็นพันธมิตรของชาติ หรือเลือกที่จะสมรู้ร่วมคิดกับฆาตกรของประชาชน"
พระองค์ยังเรียกร้องให้ผู้ประท้วงเปลี่ยนธงที่อยู่ด้านนอกสถานทูตอิหร่านด้วย
"ถึงเวลาแล้วที่พวกเขาจะต้องประดับประดาด้วยธงชาติอิหร่าน" มกฏราชกุมาร เรซา ปาห์ลาวี กล่าว
ธงของอิหร่านสมัยพระเจ้าชาห์ยุคการก่อนการปฏิวัติได้กลายเป็นสัญลักษณ์ของการชุมนุมทั่วโลกที่เพิ่มจำนวนขึ้นอย่างรวดเร็วเพื่อสนับสนุนผู้ประท้วงในอิหร่าน
ในลอนดอน ผู้ประท้วงสามารถเปลี่ยนธงสถานทูตอิหร่านได้ในช่วงสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา โดยชักธงสามสีที่ใช้ในสมัยของชาห์องค์สุดท้ายขึ้นแทนที่
Agence France-Presse
Photo - ผู้ประท้วงถือป้ายและโบกธงชาติอิหร่านก่อนการปฏิวัติปี 1979 ซึ่งมีสัญลักษณ์สิงโตและดวงอาทิตย์ ในระหว่างการชุมนุมเพื่อสนับสนุนการชุมนุมใหญ่ประณามสาธารณรัฐอิสลามอิหร่านในกรุงปารีส เมื่อวันที่ 11 มกราคม 2026 (Photo by KIRAN RIDLEY / AFP)