ในคืนนี้ (25 ม.ค. 2568) ชมปรากฏการณ์ ’ดาวเคราะห์‘ สำคัญในระบบสุริยจักรวาล พร้อมใจเรียงตัว เห็นได้ด้วยตาเปล่าเเหนือท้องฟ้า หาที่โล่งแจ้งใช้แอปฯดูดาว เป็นโอกาสดีของผู้สนใจดาราศาสตร์และกิจกรรมธรรมชาติ
ปรากฏการณ์ที่ดาวเคราะห์ในระบบสุริยะเรียงตัวในแนวเดียวกัน หรือที่เรียกว่า “ดาวเคราะห์เรียงตัว” (Planetary Alignment) เป็นเหตุการณ์ที่ดาวเคราะห์หลายดวงปรากฏอยู่ในแนวเดียวกันเมื่อมองจากโลก ซึ่งเป็นผลจากการโคจรของดาวเคราะห์รอบดวงอาทิตย์ที่มีระยะเวลาและความเร็วต่างกัน
โดยในวันที่ 25 มกราคม 2568 นี้มีการกล่าวถึงปรากฏการณ์ที่ดาวเคราะห์เจ็ดดวง ได้แก่ ดาวเสาร์ ดาวพุธ ดาวศุกร์ ดาวพฤหัสบดี และดาวอังคาร สังเกตได้ด้วยตาเปล่า รวมถึง ดาวเนปจูน ดาวยูเรนัส สังเกตเห็นได้หากมองผ่านกล้องโทรทรรศน์จะเรียงตัวกันในวันนี้
โดยผู้สนใจศึกษาดาราศาสตร์ และประชาชนทั่วไป สามารถเริ่มชมปรากฎการณ์ ‘ดาวเคราะห์เรียงตัว’ ได้ตั้งแต่ช่วงค่ำ
ทั้งนี้ ข้อมูลจากแหล่งดาราศาสตร์เกี่ยวกับปรากฏการณ์ดาวเคราะห์เรียงตัวในวันที่ 25 มกราคม 2568 ระบุว่า
- เวลาเริ่มต้น: ปรากฏการณ์นี้จะเริ่มสังเกตได้ตั้งแต่ช่วงหัวค่ำ หลังดวงอาทิตย์ตก (ประมาณ 18:00 น. เป็นต้นไป เวลาท้องถิ่นประเทศไทย)
- ตำแหน่ง: ดาวเคราะห์จะปรากฏในทิศตะวันตกเฉียงใต้ในแนวเส้นขอบฟ้า และบางดวงอาจมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า ขึ้นอยู่กับสภาพอากาศ
- เวลาเข้าสู่จุดสูงสุด: จุดที่ดาวเคราะห์เรียงตัวกันชัดเจนที่สุดอาจเกิดในช่วงประมาณ 19:00–21:00 น.
- เวลาสิ้นสุด: ปรากฏการณ์จะสิ้นสุดเมื่อดาวเคราะห์บางดวงเริ่มลับขอบฟ้า (ประมาณ 22:00 น. หรือดึกกว่านั้น ขึ้นอยู่กับตำแหน่งดาวและสถานที่สังเกต)
โดยมีเคล็ดลับการสังเกต ดังนี้
- ควรหาสถานที่ที่มีทัศนวิสัยชัดเจน ปราศจากมลภาวะทางแสง เช่น ชนบทหรือจุดชมวิวที่โล่ง
- ใช้แอปพลิเคชันดาราศาสตร์ เช่น Stellarium หรือ SkySafari เพื่อติดตามตำแหน่งดาวในเวลาจริง
- กล้องสองตาหรือกล้องโทรทรรศน์จะช่วยเพิ่มความชัดเจนในการสังเกตดาวเคราะห์ที่อยู่ไกลหรือมองเห็นได้ยาก
ขณะที่ ปรากฏการณ์นี้เป็นโอกาสที่ดีสำหรับนักดาราศาสตร์สมัครเล่นและผู้ที่สนใจธรรมชาติ จะได้สัมผัสความสวยงามของการเรียงตัวของดาวเคราะห์ในระบบสุริยะ.
นอกจากนี้ สมาคมดาราศาสตร์ไทยได้ชี้แจงว่า การเรียงตัวของดาวเคราะห์บนท้องฟ้าเมื่อมองจากโลกเป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นบ่อยครั้ง และการที่ดาวเคราะห์ทั้งหมดเรียงตัวเป็นเส้นตรงในอวกาศเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้ยากมากจนถึงเป็นไปไม่ได้
จากปรากฏการณ์ดังกล่าว ยังมีสถิติและผลกระทบที่เคยเกิดขึ้น ของการเรียงตัวของดาวเคราะห์ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นเป็นระยะๆ โดยไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ชี้ให้เห็นว่ามีผลกระทบต่อโลกอย่างมีนัยสำคัญ
ขณะที่ นาซ่าได้ยืนยันว่าการเรียงตัวของดาวเคราะห์ไม่ได้ส่งผลให้เกิดภัยพิบัติรุนแรง เช่น แผ่นดินไหวหรือพายุสุริยะ
อย่างไรก็ตาม มีงานวิจัยในปี 2019 ที่ระบุว่าการเรียงตัวของดาวเคราะห์ในระบบสุริยะสามารถส่งผลกระทบต่อความเคลื่อนไหวของพลังงานในดวงอาทิตย์ได้ โดยอาจมีความสัมพันธ์กับวัฏจักรสุริยะที่เกิดขึ้นทุกๆ 11 ปี
โดยเหตุการณ์สำคัญในโลกที่เกี่ยวข้องจนถึงปัจจุบัน ยังไม่มีหลักฐานที่ชัดเจนว่าการเรียงตัวของดาวเคราะห์มีความสัมพันธ์กับเหตุการณ์สำคัญหรือภัยพิบัติบนโลก ความเชื่อหรือข่าวลือที่ว่าการเรียงตัวของดาวเคราะห์จะนำไปสู่วันสิ้นโลกหรือเหตุการณ์ร้ายแรงอื่นๆ มักเป็นการคาดเดาที่ไม่มีพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์รองรับ
