ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรของประเทศไทยเข้าสู่สังคมสูงวัย ส่งผลให้ค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง โดยผลการศึกษาของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) เรื่อง “เงินเฟ้อทางการแพทย์ ความเสี่ยงของระบบสุขภาพไทย” ระบุว่า เงินเฟ้อทางการแพทย์ หรือค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพที่คำนวณจากการเบิกจ่ายค่ารักษาพยาบาลของระบบประกันสุขภาพเอกชน มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง
โดยคาดการณ์ว่า ในปี 2569 ทั่วโลกจะมีอัตราเงินเฟ้อทางการแพทย์อยู่ที่ 10.3% ขณะที่ประเทศไทยมีอัตราดังกล่าวอยู่ที่ 10.8% ในปี 2568 สูงกว่าอัตราเงินเฟ้อทั่วไปที่อยู่ที่ 0.7% ถึงกว่า 15 เท่า
สาเหตุสำคัญที่ทำให้ต้นทุนด้านสุขภาพสูงขึ้น มาจากการลงทุนในเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่ทันสมัย โดยโรงพยาบาลเอกชน 92% นำเทคโนโลยีดังกล่าวมาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการรักษาและความสามารถในการแข่งขัน อย่างไรก็ตาม การลงทุนที่มีต้นทุนสูงอาจกระตุ้นให้เกิดการใช้งานมากขึ้นเพื่อให้คุ้มค่ากับการลงทุน ส่งผลให้ต้นทุนบริการถูกส่งผ่านไปยังค่ารักษาพยาบาลและเบี้ยประกัน
จากสถานการณ์ดังกล่าว “เรียลวอทช์ แล๊ป” (RealWatch Lab) ส่วนวิจัยและวิเคราะห์ข้อมูล (Research and Data Analytics) บริษัท เรียล สมาร์ท จำกัด (มหาชน) ผู้ให้บริการด้าน AI Transformation & Solution และ AI-Data Driven Technology ได้สำรวจความคิดเห็นของชาวเน็ตไทยที่เปิดเผยต่อสาธารณะบนทุกแพลตฟอร์ม เกี่ยวกับความกังวลและแนวทางแก้ไขปัญหาค่ารักษาพยาบาลแพง ระหว่างวันที่ 1 มกราคม–31 ตุลาคม 2569
ผลสำรวจพบว่า มีข้อความที่กล่าวถึงเรื่องการรักษาพยาบาลทั้งหมด 16,073 ข้อความ ในจำนวนนี้เป็นข้อความเกี่ยวกับค่ารักษาพยาบาลแพง 5,784 ข้อความ และแนวทางแก้ไขปัญหาอีก 1,886 ข้อความ
เปิด 5 ความกังวลหลักเรื่องค่ารักษาพยาบาลแพง
ผลสำรวจพบว่า ความกังวลของชาวเน็ตไทยแบ่งออกเป็น 5 ประเด็นหลัก ได้แก่
-
สิทธิรักษาพยาบาลภาครัฐไม่ตอบโจทย์ 59.1% เป็นประเด็นที่ถูกพูดถึงมากที่สุด โดยส่วนใหญ่มองว่าโรงพยาบาลรัฐมีผู้ป่วยจำนวนมาก ต้องรอคิวนาน 3-4 เดือน หากไม่ได้นัดหมายอาจไม่ได้รับการรักษา ขณะที่บางคนต้องเลือกใช้บริการคลินิกพิเศษซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูงและไม่สามารถเบิกได้
-
ค่ารักษาพยาบาลโรงพยาบาลเอกชนแพง 15.1% ทั้งค่ายา ค่ารักษา และค่าห้อง โดยมองว่าราคาปรับสูงขึ้นทุกปี แม้จะทำประกันสุขภาพก็อาจไม่ครอบคลุมค่าใช้จ่ายทั้งหมด
-
รายได้ไม่เพียงพอกับค่ารักษาและเบี้ยประกัน 12% เนื่องจากค่ารักษาพยาบาลสูงขึ้น ขณะที่เบี้ยประกันสุขภาพก็มีราคาสูง ทำให้รายได้ไม่เพียงพอต่อการรับภาระค่าใช้จ่ายทั้งสองส่วน
-
การเคลมประกันสุขภาพยุ่งยาก 10.2% โดยผู้บริโภคบางส่วนมองว่าได้รับข้อมูลรายละเอียดไม่ครบถ้วนในช่วงเสนอขาย แต่เมื่อถึงเวลาใช้สิทธิกลับไม่สามารถเคลมค่ารักษาพยาบาลได้
-
เบี้ยประกันแพงและไม่คุ้มค่า 3.6% โดยเฉพาะเบี้ยประกันที่ปรับเพิ่มตามอายุ ขณะที่ผู้เอาประกันบางส่วนมองว่าแม้ไม่ได้เคลมก็ไม่ได้รับส่วนลดค่าเบี้ยประกัน

เปิด 5 ทางออก ลดภาระค่ารักษาพยาบาล
ขณะที่ความคิดเห็นเกี่ยวกับแนวทางแก้ไขปัญหาค่ารักษาพยาบาลแพง พบว่า ชาวเน็ตไทยเสนอทางออก 5 แนวทาง ได้แก่
-
ใช้สิทธิประกันสังคมและบัตรทอง 35% เป็นทางออกอันดับหนึ่ง โดยมองว่าการใช้สิทธิรักษาพยาบาลที่มีอยู่ช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายได้ แทนการซื้อประกันสุขภาพที่มีเบี้ยประกันสูง
-
ซื้อประกันสุขภาพ 27.5% เพื่อช่วยรองรับความเสี่ยงจากค่ารักษาพยาบาลที่อาจเกิดขึ้น โดยมองว่าการจ่ายเบี้ยประกันอาจคุ้มค่ากว่าการรับภาระค่ารักษาเอง
-
ให้รัฐบาลควบคุมราคาค่ารักษาและกำกับเบี้ยประกัน 16.4% โดยเสนอให้ภาครัฐเข้ามาดูแลราคาค่ารักษาพยาบาลของโรงพยาบาลเอกชน รวมถึงกำกับการกำหนดเบี้ยประกันสุขภาพให้เหมาะสมและเป็นธรรมกับประชาชน
-
หันมาดูแลสุขภาพและป้องกันโรค 13.4% เช่น ลดการบริโภคน้ำตาล ของหวาน และอาหารแปรรูป รวมถึงออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อลดความเสี่ยงในการเจ็บป่วย
-
วางแผนการเงินและสำรองเงินค่ารักษาพยาบาล 7.6% โดยเน้นการออมเงินเตรียมพร้อมสำหรับค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพในอนาคต และบางส่วนมองว่าการเก็บเงินสำรองอาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสมกว่าการซื้อประกันสุขภาพ

ทั้งนี้ ผลสำรวจสะท้อนให้เห็นว่า ค่ารักษาพยาบาลที่เพิ่มขึ้นเป็นความกังวลของชาวเน็ตไทย โดยเฉพาะข้อจำกัดในการเข้าถึงบริการของโรงพยาบาลรัฐและค่าใช้จ่ายที่สูงของโรงพยาบาลเอกชน ขณะที่แนวทางรับมือมีทั้งการใช้สิทธิรักษาพยาบาลที่มีอยู่ การซื้อประกันสุขภาพ การผลักดันให้ภาครัฐกำกับดูแลราคา ตลอดจนการดูแลสุขภาพและวางแผนการเงินเพื่อรองรับค่าใช้จ่ายในอนาคต