E20-B20 ทางเลือกยุคราคาพลังงานผันผวน รู้ก่อนเติม เซฟเงินในกระเป๋า

E20-B20 ทางเลือกยุคราคาพลังงานผันผวน รู้ก่อนเติม เซฟเงินในกระเป๋า
ไขข้อสงสัย "น้ำมันชีวภาพ" ต่างจากน้ำมันทั่วไปอย่างไร คุ้มค่าจริงไหม และรถรุ่นไหนเติมได้บ้าง? เช็กข้อควรรู้ก่อนเปลี่ยนชนิดน้ำมัน “พลังงานทางเลือก” ช่วยลดภาระค่าใช้จ่าย

ท่ามกลางสถานการณ์พลังงานโลกที่ยังมีความผันผวน ราคาน้ำมันที่ปรับตัวสูงขึ้นกลายเป็นภาระสำคัญของประชาชนและภาคธุรกิจ โดยเฉพาะภาคขนส่งที่มีต้นทุนเชื้อเพลิงเป็นปัจจัยหลักในการดำเนินงาน

ขณะที่ประเทศไทยยังต้องพึ่งพาการนำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศ การหันมาใช้เชื้อเพลิงทางเลือกที่ผลิตได้ภายในประเทศจึงเป็นอีกหนึ่งแนวทางในการลดภาระค่าใช้จ่ายและเสริมสร้างความมั่นคงทางพลังงาน

หนึ่งในทางเลือกที่ภาครัฐกำลังผลักดันคือ น้ำมันแก๊สโซฮอล์ E20 และน้ำมันดีเซล B20 ซึ่งหลายคนอาจเคยได้ยินชื่อหรือเคยเห็นตามสถานีบริการ แต่ยังมีคำถามว่าแตกต่างจากน้ำมันที่ใช้อยู่เดิมอย่างไร เติมแล้วประหยัดจริงหรือไม่ จะทำให้เครื่องยนต์เสียหายหรือเปล่า และรถยนต์ที่ใช้อยู่สามารถเปลี่ยนมาเติมได้ทันทีหรือไม่

เรื่องนี้ต้องทำความเข้าใจก่อนว่า E20 และ B20 ไม่ใช่น้ำมันชนิดใหม่ที่เกิดขึ้นมาเพื่อแก้ปัญหาราคาน้ำมันเพียงชั่วคราว แต่เป็นเชื้อเพลิงชีวภาพ (Biofuels) ที่นำผลผลิตทางการเกษตรของไทยมาแปรรูปและผสมกับน้ำมันเชื้อเพลิงพื้นฐานในสัดส่วน 20% เพื่อช่วยทดแทนการใช้น้ำมันปิโตรเลียม

E20 กับ B20 ต่างกันอย่างไร ใช้วัตถุดิบอะไรผลิต

เริ่มจากน้ำมัน E20 เป็นน้ำมันสำหรับเครื่องยนต์เบนซิน มีส่วนผสมของเอทานอลบริสุทธิ์ 20% และน้ำมันเบนซิน 80% โดยเอทานอลผลิตจากอ้อยและมันสำปะหลัง ซึ่งเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญของไทย

ขณะที่ B20 เป็นน้ำมันสำหรับเครื่องยนต์ดีเซล ประกอบด้วยไบโอดีเซล B100 ในสัดส่วน 20% ผสมกับน้ำมันดีเซลอีก 80% โดยไบโอดีเซลผลิตจากน้ำมันปาล์มดิบ ซึ่งเป็นผลผลิตจากเกษตรกรชาวสวนปาล์มไทย

พูดให้เข้าใจง่าย ๆ คือ E20 ช่วยเพิ่มการใช้เอทานอลจากอ้อยและมันสำปะหลัง ขณะที่ B20 เพิ่มการใช้น้ำมันปาล์มมาเป็นส่วนผสมในน้ำมันดีเซล ทั้งสองชนิดจึงเป็นการนำผลผลิตทางการเกษตรภายในประเทศมาใช้ประโยชน์ในภาคพลังงานโดยตรง

เติม E20-B20 ประหยัดจริงหรือไม่ ต้องคิดเป็นบาทต่อกิโลเมตร

คำถามที่ผู้ใช้รถสนใจมากที่สุดคือ เติมน้ำมันที่มีส่วนผสมชีวภาพสูงขึ้นแล้วจะประหยัดเงินจริงหรือไม่ เพราะโดยธรรมชาติแล้วเอทานอลและไบโอดีเซลมีค่าพลังงานต่อลิตรต่ำกว่าน้ำมันปิโตรเลียมบางส่วน ทำให้ระยะทางที่วิ่งได้ต่อลิตรอาจลดลงเล็กน้อย

ข้อมูลเปรียบเทียบ ณ วันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 ระบุว่า E20 มีพลังงานที่ได้รับลดลงประมาณ 4-5% แต่มีราคาต่อลิตรถูกกว่าประมาณ 20% เมื่อคำนวณเป็นค่าใช้จ่ายต่อระยะทางจึงประหยัดได้ประมาณ 15-17%

ขณะที่ B20 มีพลังงานลดลงประมาณ 1-2% แต่ราคาต่อลิตรถูกกว่าประมาณ 19% ทำให้เมื่อคิดเป็นต้นทุนต่อระยะทางแล้วประหยัดได้ประมาณ 18-19%

ในวันดังกล่าว E20 มีราคาขายปลีก 31.80 บาทต่อลิตร และ B20 อยู่ที่ 33.50 บาทต่อลิตร โดยมีราคาต่ำกว่าแก๊สโซฮอล์ 95 และดีเซล B7 ประมาณ 8-9 บาทต่อลิตร

ดังนั้น การเปรียบเทียบความคุ้มค่าจึงไม่ควรดูเพียงตัวเลขกิโลเมตรต่อลิตร เพราะแม้เติมน้ำมันบางชนิดแล้วรถอาจวิ่งได้ระยะทางลดลงเล็กน้อย แต่หากราคาต่อลิตรถูกกว่ามาก ค่าใช้จ่ายในการเดินทางโดยรวมก็ยังอาจลดลงได้

หลักการง่าย ๆ คือ ให้คำนวณเป็นต้นทุนน้ำมันต่อกิโลเมตร หรือบาท/กิโลเมตร จึงจะเห็นความคุ้มค่าที่แท้จริง โดยเฉพาะผู้ที่ใช้รถเดินทางเป็นประจำ รถกระบะขนส่งสินค้า และผู้ประกอบการรถบรรทุกที่มีค่าใช้จ่ายน้ำมันเป็นสัดส่วนสูง

ไขข้อกังวล เติมแล้วเครื่องยนต์พัง หัวฉีดตันจริงหรือไม่

แม้ E20 และ B20 จะมีราคาจูงใจ แต่สิ่งที่ทำให้ผู้ใช้รถจำนวนหนึ่งยังลังเลคือความกังวลเรื่องผลกระทบต่อเครื่องยนต์ โดยเฉพาะรถที่ใช้งานมานาน หรือรถที่ต้องขับทางไกลเป็นประจำ

สำหรับ E20 หากเป็นรถรุ่นที่ผู้ผลิตรับรองให้ใช้เชื้อเพลิงชนิดนี้ สามารถเติมใช้งานได้ตามปกติ เนื่องจากชิ้นส่วนที่สัมผัสกับน้ำมัน ไม่ว่าจะเป็นท่อยาง ท่อพลาสติก ปะเก็น ชิ้นส่วนโลหะ รวมถึงระบบควบคุมการฉีดเชื้อเพลิง ได้รับการออกแบบให้รองรับเอทานอลในสัดส่วนสูงสุด 20% อยู่แล้ว

ส่วนข้อกังวลว่าน้ำมัน E20 จะเสื่อมสภาพหรือแยกชั้นหากจอดรถทิ้งไว้นานนั้น ข้อมูลทางเทคนิคระบุว่า การแยกชั้นของน้ำมัน โดยทั่วไปเกี่ยวข้องกับการมีน้ำเข้าไปปนเปื้อนในระบบเชื้อเพลิง เช่น ฝาถังปิดไม่สนิท ท่อน้ำมันรั่ว หรืออุปกรณ์ซีลเสื่อมสภาพ ไม่ใช่เกิดจากการใช้ E20 โดยตรง ขณะที่น้ำมันทุกชนิดสามารถเสื่อมสภาพได้หากเก็บรักษาไม่เหมาะสม โดยมีปัจจัยอย่างความร้อน ความชื้น และแสงแดดเข้ามาเกี่ยวข้อง

สำหรับ B20 หากรถรุ่นนั้นได้รับการรับรองให้ใช้ ก็สามารถใช้งานได้เช่นกัน เนื่องจากระบบหัวฉีดคอมมอนเรลผ่านการทดสอบรองรับการใช้งานตามข้อกำหนด อย่างไรก็ตาม ผู้ใช้รถควรใส่ใจการบำรุงรักษา โดยเฉพาะไส้กรองน้ำมันเชื้อเพลิง ซึ่งทำหน้าที่ดักจับสิ่งสกปรกและน้ำก่อนเข้าสู่หัวฉีด

รถดีเซลรุ่นเก่าบางรุ่นอาจต้องเปลี่ยนชิ้นส่วนบางรายการ เช่น ไส้กรองหรือท่อน้ำมันเชื้อเพลิง ก่อนเปลี่ยนมาใช้ B20 จึงควรตรวจสอบคำแนะนำจากผู้ผลิตและศูนย์บริการก่อนเสมอ

 

รถรุ่นไหนเติมได้ ก่อนเปลี่ยนต้องเช็กอะไรบ้าง

ข้อมูลจากกระทรวงพลังงาน หรือ ภาคยานยนต์ (สมาคมผู้ผลิตรถยนต์ TAIA) ระบุว่า ปัจจุบันมีรถยนต์ที่ได้รับการรับรองให้ใช้ B20 จำนวน 15 แบรนด์ รวม 1,143 รุ่น ส่วน E20 มีรถยนต์ที่ได้รับการรับรอง 20 แบรนด์ รวม 464 รุ่น และรถจักรยานยนต์อีก 5 แบรนด์ รวม 206 รุ่น

ตัวอย่างรถกระบะที่มีรุ่นรองรับ B20 ได้แก่ Toyota, Isuzu, Ford, Mitsubishi, Nissan และ Mazda ส่วนรถบรรทุกมีทั้ง Hino, UD Trucks, Volvo Trucks, Scania และ MAN

ขณะที่รถยนต์ที่มีรุ่นรองรับ E20 ได้แก่ Toyota, Lexus, Honda, Mazda, Mitsubishi, Nissan, Suzuki, Ford, BMW, MINI, Mercedes-Benz, Volvo, BYD, GWM, Changan และ Geely

ส่วนรถจักรยานยนต์ที่รองรับ E20 ได้แก่ Honda, Yamaha, Kawasaki, Suzuki และ Royal Enfield

อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่รถทุกรุ่นในทุกยี่ห้อจะสามารถเติมน้ำมันชนิดดังกล่าวได้ ผู้ใช้รถจึงต้องตรวจสอบให้แน่ชัดก่อน โดยสามารถดูจากสัญลักษณ์บริเวณฝาถังน้ำมัน อ่านคู่มือประจำรถ หรือสอบถามศูนย์บริการ รวมถึงตรวจสอบรายชื่อรุ่นรถที่ได้รับการรับรองจากกรมธุรกิจพลังงาน

ข้อควรจำคือ หากรถรองรับ E10 เท่านั้น ไม่ควรเติม E20 เพราะระบบเชื้อเพลิงอาจไม่ได้ออกแบบมาให้รองรับเอทานอลในสัดส่วนที่สูงขึ้น เช่นเดียวกับรถดีเซลที่ต้องตรวจสอบการรองรับ B20 ก่อนใช้งาน

นอกจากนี้ หากรถจอดทิ้งไว้นาน หรือไม่เคยเปลี่ยนไส้กรองน้ำมันเชื้อเพลิง ควรตรวจสอบและบำรุงรักษาตามระยะที่ผู้ผลิตกำหนด การเลือกเติมน้ำมันจากผู้ค้าน้ำมันที่ได้มาตรฐานก็เป็นอีกปัจจัยที่ช่วยสร้างความมั่นใจในการใช้งาน

มาตรการภาษีและกองทุนน้ำมัน หนุนราคาถูกกว่าน้ำมันทั่วไป

เหตุผลที่ E20 และ B20 มีราคาจูงใจส่วนหนึ่งมาจากมาตรการภาครัฐที่ใช้ทั้งกลไกภาษีสรรพสามิตและกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงเข้ามาสนับสนุน

คณะรัฐมนตรีมีมติปรับลดภาษีสรรพสามิตน้ำมัน B20 ลง 5.50 บาทต่อลิตร เหลือ 0.431 บาทต่อลิตร และ E20 ลง 5.60 บาทต่อลิตร เหลือ 0.358 บาทต่อลิตร เป็นระยะเวลา 3 เดือน ตั้งแต่วันที่ 28 ตุลาคม 2569 ถึง 27 มกราคม 2570

ขณะที่กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงยังใช้กลไกการชดเชยเพื่อรักษาส่วนต่างราคา โดย ณ วันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 มีการชดเชย B20 อยู่ที่ 3.91 บาทต่อลิตร และ E20 อยู่ที่ 2.73 บาทต่อลิตร

มาตรการดังกล่าวสะท้อนความพยายามของภาครัฐในการสร้างแรงจูงใจให้ประชาชนหันมาใช้เชื้อเพลิงชีวภาพมากขึ้น แต่ความท้าทายในระยะยาวคือการทำให้การใช้เชื้อเพลิงเหล่านี้สามารถแข่งขันได้ด้วยโครงสร้างต้นทุนและกลไกตลาดที่เหมาะสม

ความพร้อมด้านจุดให้บริการ

สถานีบริการชั้นนำ มีจุดจำหน่ายแก๊สโซฮอล์ E20 และดีเซล B20 รองรับความต้องการใช้งานแก่ประชาชนทั่วประเทศ สามารถตรวจสอบข้อมูลได้จากประกาศของกรมธุรกิจพลังงาน

ด้าน PTT Station จำหน่าย B20 515 สถานี และ E20 2,369 สถานี ทั่วประเทศ และยังคงเร่งขยายเพิ่มเติมอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ผู้ใช้งานสามารถเข้าถึงได้ง่าย วางแผนเส้นทางได้มั่นใจ ไม่ต้องกังวลเรื่องระยะทางหรือจุดเติม โดยสามารถตรวจสอบสถานีบริการที่จำหน่ายน้ำมัน B20 และ E20 ได้ที่ : www.pttstation.com/th

เมื่อใช้ E20-B20 มากขึ้น เงินไม่ไหลออกนอกประเทศ แต่หมุนกลับสู่เกษตรกร

ประโยชน์ของเชื้อเพลิงชีวภาพไม่ได้จำกัดอยู่แค่ราคาที่ถูกลง แต่ยังเกี่ยวข้องกับโครงสร้างเศรษฐกิจและความมั่นคงทางพลังงานของประเทศด้วย

ประเทศไทยยังต้องพึ่งพาการนำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศในสัดส่วนสูง การนำเอทานอลและไบโอดีเซลที่ผลิตจากวัตถุดิบในประเทศมาผสมในน้ำมันเชื้อเพลิง จึงช่วยลดการพึ่งพาน้ำมันปิโตรเลียมและลดการใช้เงินตราต่างประเทศเพื่อจัดหาพลังงาน

ขณะเดียวกัน เมื่อความต้องการใช้ E20 และ B20 เพิ่มขึ้น ก็จะส่งผลต่อความต้องการวัตถุดิบทางการเกษตร ทั้งอ้อย มันสำปะหลัง และปาล์มน้ำมัน ช่วยเพิ่มช่องทางตลาดให้ผลผลิตทางการเกษตร และทำให้รายได้จากภาคพลังงานกระจายกลับไปสู่เกษตรกรไทย

กล่าวได้ว่า การใช้เชื้อเพลิงชีวภาพเป็นการเชื่อมโยงระหว่างภาคพลังงานกับภาคเกษตรกรรม โดยเปลี่ยนรายจ่ายด้านพลังงานบางส่วนที่ต้องจ่ายให้ต่างประเทศ ให้กลายเป็นมูลค่าทางเศรษฐกิจที่หมุนเวียนอยู่ภายในประเทศ

นอกจากนี้ ยังมีมิติด้านสิ่งแวดล้อม โดยข้อมูลจากภาคพลังงานระบุว่า การใช้ E20 สามารถช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้กว่า 20% เมื่อเทียบกับน้ำมันเบนซินพื้นฐาน ขณะที่ B20 มีคุณสมบัติช่วยลดควันดำและฝุ่นละอองจากภาคขนส่งได้ ทั้งนี้ ผลลัพธ์ด้านสิ่งแวดล้อมขึ้นอยู่กับคุณภาพเชื้อเพลิง สภาพเครื่องยนต์ และเงื่อนไขการใช้งานด้วย

ทางเลือกพลังงานที่ต้องมองไกลกว่าราคาหน้าสถานีบริการ

ท้ายที่สุด การผลักดัน E20 และ B20 ไม่ควรถูกมองเป็นเพียงมาตรการลดราคาน้ำมันในช่วงที่พลังงานโลกผันผวน แต่เป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์การสร้างความมั่นคงทางพลังงานของไทย

สำหรับประชาชน การเลือกใช้น้ำมันทั้งสองชนิดอาจช่วยลดค่าใช้จ่ายในการเดินทางได้จริง หากรถยนต์รองรับและมีการดูแลรักษาอย่างเหมาะสม ส่วนภาคธุรกิจขนส่งก็มีโอกาสลดต้นทุนเชื้อเพลิง ซึ่งอาจส่งผลต่อเนื่องไปยังต้นทุนโลจิสติกส์และราคาสินค้า  ขณะที่ภาคเกษตรกรรมจะได้รับประโยชน์จากความต้องการใช้วัตถุดิบเพื่อผลิตพลังงานที่เพิ่มขึ้น

อย่างไรก็ตาม หัวใจสำคัญคือการสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง ไม่ใช่การเร่งให้ทุกคนเปลี่ยนมาใช้ E20 หรือ B20 โดยไม่ตรวจสอบความพร้อมของรถ เพราะเชื้อเพลิงที่เหมาะสมต้องเป็นเชื้อเพลิงที่ตรงกับข้อกำหนดของเครื่องยนต์และผู้ผลิต

เมื่อประชาชนมีข้อมูลครบถ้วน สามารถเลือกใช้เชื้อเพลิงได้อย่างเหมาะสม E20 และ B20 ก็จะไม่ใช่เพียงทางเลือกที่ช่วยประหยัดเงินในกระเป๋า แต่ยังเป็นอีกกลไกที่ช่วยให้ประเทศไทยลดการพึ่งพาพลังงานนำเข้า สร้างมูลค่าเพิ่มให้ผลผลิตเกษตร และเสริมความแข็งแกร่งให้เศรษฐกิจในระยะยาว

TAGS: #น้ำมันชีวภาพ #น้ำมันแก๊สโซฮอล์E20 #น้ำมันดีเซลB20